به اجتماع مورچه ها توجه کنید. مورچه ها یکی از پیچیده ترین سازماندهی های اجتماعی رو در قلمرو حیوانات دارند. اونا در کلونی های ساختار بندی شده که حاوی انواع مختلف اعضا، با نقش های خاص هستند، زندگی می کنند. اما گرچه این سازماندهی شبیه به جوامع انسانیه، اما از هیچ تصمیم گیری سطح بالایی ناشی نمیشه، بلکه بخشی از یک چرخه زیستیه. میدونین مورچه های  کارگر چطور تصمیم می گیرن، چه کاری رو چه زمانی انجام بدن؟ در واقع اونا این کارو نمی کنن. هر چند مورچه ها هیچ روشی برای برقراری ارتباط عمدی ندارن، اما تک تک اونا از طریق سیگنال های لمسی، صوتی  و شیمیایی باهم در تعامل هستند.این محرک ها کارهای زیادی انجام میدن.از عمل کردن به عنوان یک هشداردر موارد مرگ یک مورچه تا اعلام نزدیک شدن یک ملکه به آخر عمر تولید مثلش. اما یکی از مهمترین توانایی های جمعی یک اجتماع مورچه ها ، اکتشاف نواحی گسترده به شکل کامل و موثر،اون هم بدون یک نقشه ی از پیش تعیین شده است . بیشتر گونه های مورچه ها حس بینایی بسیار کمی دارند ویا کورند. وفقط بوهای نزدیکشان را میشنوند. این ترکیب بظاهر ساده اونا رو به کاوشگرانی تبدیل میکنه . یک راه ساده و شگفت انگیزی که کارآمدی جستجوی مورچه هارو به بالاترین حد میرسونه، تغییر الگوهای حرکتی خود،  براساس تعاملات فردی شونه. وقتی دو مورچه به هم میرسند، یکدیگر رو با لمس کردن  شاخک هاشون حس میکنند.اگه تعداد زیادی مورچه در مساحتی کم وجود داشته باشه، این امر بیشتر رخ میده، که باعث میشه آنها با حرکت در مسیرهای تصادفی و پیچیده تر، واکنش نشون بدن تا جستجوی عمیقتری داشته باشند. اما در محیط های بازتر و مورچه های کمتر که چنین ملاقات هایی کمتر رخ میده، اونا میتونن در مسیر های مستقیم حرکت کنند تا زمین بیشتری رو پوشش بدن. کاوش در محیط های این چنینی میتونه مورچه هارو با چیزای زیادی مواجه کنه. از تهدیدها و دشمنان گرفته تا مکانهای جدید برای لانه سازی.  بعضی گونه ها یک توانایی دیگه هم بنام نفرگیری دارند. به این صورت که وقتی یکی از مورچه ها غذا پیدا کنه با اون غذا باز میگرده و مسیرشو با یک بوی شیمیایی علامتگذاری میکنه. سپس سایر مورچه ها این رد پا رو دنبال می کنند و هر بار که موفق به یافتن غذا  و بازگشت میشن اونو تجدید میکنن. وقتی غذای اون نقطه تخلیه شد مورچه ها دیگه در مسیر برگشت علامتگذاری نمی کنند. بو تبخیر میشود و مورچه ها دیگه به اون مسیر جذب نمیشن. این روش جستجو و گردآوری بظاهر ساده در واقع اونقدر مفیده که در مدلهای رایانه ای به منظور بدست آوردن راه حل های بهینه از عناصر متمرکز، کار تصادفی و ومبادله اطلاعات ساده اعمال میشود.

این روش کاربردهای نظری و عملی زیادی داره. از مسئله فروشنده دوره گرد مشهور گرفته تا برنامه ریزی وظایف محاسباتی و جستجوهای اینترنتی بهینه سازی شده و ربات های جستجوی جمعی در میدان های مین یا یک ساختمان در حال سوختن  که بدون کنترل مرکزی کار میکنه. اما این فرآیندهای ساده و کارآمد را میتوان به صورت مستقیم از طریق آزمایشات ساده مشاهده کرد. مثلا با وارد کردن مورچه ها به فضاهای خالی با اندازه های متنوع و توجه کردن به رفتار آنها. شاید مورچه ها نتونن رای بدن، جلسه بذارن یا حتی برنامه ریزی کنند، اما ما انسانها شاید بازم بتونیم از این موجودات ساده یاد بگیریم با این پیچیدگی بالا عملکردی بسیار کارآمد داشته باشیم.